Από τον Φεμινισμό στην Woke agenda

 Μέρος 1ο: Η Ρωγμή του 1792             και το πρώτο κύμα

Mary Wollstonecraft 




​Η ιστορία ξεκινά στα τέλη του 18ου αιώνα. Το 1792, η Mary Wollstonecraft δημοσιεύει στην Αγγλία το έργο της A Vindication of the Rights of Woman, θέτοντας τις βάσεις του πρώτου φεμινιστικού κύματος.

​Η πρόθεση της συγγραφέως ήταν δίκαιη και απόλυτα λογική.Ήθελε να σταματήσει η κοινωνική υποτίμηση της γυναίκας και να της δοθεί το δικαίωμα στη μόρφωση. Ωστόσο, επηρεασμένη από τα πνευματικά ρεύματα του δυτικού Διαφωτισμού, επέλεξε να στηρίξει τα αιτήματά της αποκλειστικά στα εργαλεία του ορθού λόγου. Εκεί ακριβώς σημειώνεται η πρώτη πνευματική μετατόπιση.

​Μέχρι τότε, η αξία του ανθρώπου βασιζόταν στο ότι είναι πλασμένος κατ' εικόνα Θεού,μια ύπαρξη φτιαγμένη για να σχετίζεται και να αγαπά. Η Wollstonecraft όμως, ακολουθώντας τη δυτική σκέψη, όρισε τον άνθρωπο με βάση την λογική του ικανότητα. Υποστήριξε ότι, εφόσον η γυναίκα διαθέτει την ίδια λογική με τον άνδρα, πρέπει μέσω της εκπαίδευσης να γίνει απόλυτα αυτόνομη.

​Έτσι η απελευθέρωση μετατράπηκε σε παγίδα.

​Η αξία του ανθρώπου έπαψε να πηγάζει από την πνευματική του μοναδικότητα και άρχισε να μετριέται με όρους χρησιμότητας και ατομικών δικαιωμάτων.

​Η ελευθερία αποσυνδέθηκε από τη σχέση. Η γυναίκα διδάχθηκε ότι για να είναι ελεύθερη πρέπει να είναι ανεξάρτητη από τον άνδρα, αντιγράφοντας ουσιαστικά το ψυχρό, ατομικιστικό πρότυπο της Δύσης.

​Η δυτική σκέψη αντικατέστησε αυτό το μαζί με την ιδέα ότι ο καθένας πρέπει να είναι αυτάρκης. Η γυναίκα διδάχθηκε ότι για να είναι ελεύθερη πρέπει να είναι ανεξάρτητη, να μην έχει ανάγκη κανέναν. Έτσι, η σχέση έχασε τη ζεστασιά της. Η ελευθερία έπαψε να σημαίνει αγαπώ και μοιράζομαι τη ζωή μου και έγινε μια ψυχρή συμφωνία ανάμεσα σε δύο ανθρώπους που απλώς κοιτάζουν να εξασφαλίσουν τα δικαιώματά τους.

Αυτή η πρώτη φιλοσοφική ρωγμή του 1792 άνοιξε τον ασκό του Αιόλου. Αν η ελευθερία σημαίνει να είσαι απόλυτα αυτόνομος και αποκομμένος από την κοινότητα, τότε η αμφισβήτηση δεν θα σταματούσε στην ισότητα των δύο φύλων. Θα προχωρούσε στην αποδόμηση της οικογένειας και, τελικά, στην άρνηση της ίδιας της βιολογίας, όπως βλέπουμε να συμβαίνει σήμερα.

​Στον τόπο μας, όμως, ξέρουμε καλά ότι ο άνθρωπος δεν είναι φτιαγμένος για να ζει μόνος του. Στη μνήμη μας έχουμε πάντα την εικόνα της μάνας που ξενυχτάει δίπλα στο άρρωστο παιδί της. Δεν βρίσκεται εκεί επειδή δεν έχει επιλογές, αλλά επειδή η απόφασή της να προσφέρει τον εαυτό της είναι η πιο ελεύθερη πράξη της ζωής της. Αυτή η ελευθερία δεν μετριέται με νομικά δικαιώματα, αλλά βιώνεται ως αγάπη. Και επειδή η σύγχρονη νοοτροπία αδυνατεί να καταλάβει αυτό το βάθος, επιλέγει να το αποκαλεί καταπίεση.

Χριστόδουλος Μολύβας 

Πηγές:

Το πρωτογενές κείμενο

Mary Wollstonecraft, A Vindication of the Rights of Woman (1792), πλήρες κείμενο

https://en.wikisource.org/wiki/A_Vindication_of_the_Rights_of_Woman

Wikipedia, αναλυτική καταγραφή του έργου και του πλαισίου του

https://en.wikipedia.org/wiki/A_Vindication_of_the_Rights_of_Woman

University of North Carolina, ιστορική ανάλυση

https://hist259.web.unc.edu/vindicationofrightsofwomen/

Ορθόδοξη κατανόηση του προσώπου εν σχέσει

Greek Orthodox Archdiocese, Γινόμαστε άνθρωποι μέσα από σχέσεις (Zizioulas)

https://www.goarch.org/-/becoming-human-through-relationships

Yannaras, σχεσιακή οντολογία έναντι δυτικού ατομικισμού

https://www.academia.edu/1479462/The_Relational_Ontology_of_Christos_Yannaras


Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

The Unknown Greek Landing in Beirut (1826)